Reklama

Ptaki znikają w coraz szybszym tempie. Eksperci o przyczynach zjawiska

Ptaki wymierają szybciej niż dotąd szacowano – nowe badanie w USA dowodzi, że spadek liczebności populacji gwałtownie przyspiesza. Jakie są przyczyny tego zjawiska?
W badaniu liczono ptaki na wyznaczonych trasach. Do analizy wybrano 1033 trasy, obejmujące łącznie 2

W badaniu liczono ptaki na wyznaczonych trasach. Do analizy wybrano 1033 trasy, obejmujące łącznie 261 gatunków ptaków.

Foto: Ardalan Unsplash

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jaka jest dynamika i skala spadku populacji ptaków w Stanach Zjednoczonych.
  • Jakie badania i metodologia dostarczyły podstaw dla prezentowanych wniosków.
  • W jakich regionach USA zaobserwowano największe zmiany w liczebności ptaków.
  • Jakie czynniki środowiskowe i działania człowieka wiążą się z przyspieszeniem spadków.
  • Jaki jest kontekst ekologiczny i wyzwania w ustalaniu przyczyn tych zjawisk.
  • Czy odnotowano stabilne lub pozytywne zjawiska dla wybranych grup ptaków.

Zjawisko wymierania ptaków w Stanach Zjednoczonych przybiera na sile. Jak wynika z badania opublikowanego w czasopiśmie naukowym „Science”, tempo spadku populacji stało się alarmująco wysokie. 

Czytaj więcej

Ptaki wędrowne przylatują do Europy zbyt wcześnie. To efekt upalnego lata

Ptaki w USA masowo wymierają. Nowe badanie

Naukowcy swoje badanie przeprowadzili, wykorzystując dane z projektu North American Breeding Bird Survey, prowadzonego m.in. przez United States Geological Survey – amerykańską agencję zajmującą się badaniem zasobów naturalnych, geologii, hydrologii, biologii oraz zagrożeń naturalnych. W jego ramach badacze liczą ptaki na wyznaczonych trasach. W przypadku badania, którego wyniki opublikowano w czasopiśmie „Science”, do analizy wybrano 1033 trasy, obejmujące łącznie 261 gatunków ptaków.

Eksperci zauważają, że w 1987 r. średnia liczba ptaków na trasę wynosiła 2034. Do 2017 r. średnia ta spadła o 304 ptaki na trasę, czyli o 15 proc. Największe straty odnotowano na Florydzie, w Teksasie, Luizjanie i Arizonie.

Reklama
Reklama

Jak wskazują badacze, spadki w populacji ptaków korelowały z miejscami o intensywnej działalności rolniczej oraz – choć w mniejszym stopniu – z miejscami, gdzie temperatura wzrosła w ciągu ostatnich 30 lat. Naukowcy zauważyli również, że tempo spadku liczby ptaków przyspiesza z czasem. „Na przykład trasa o długości 40 km, która początkowo traciła około 10 ptaków rocznie, pod koniec 34-letniego okresu traciła już około 19 ptaków rocznie” – zauważa François Leroy, badacz makroekologii na Uniwersytecie Stanowym Ohio i główny autor badania.

Kiedy zespół badał i wizualizował, gdzie ptaki znikają najszybciej, okazało się, że są to Kalifornia, Środkowy Zachód i Stany Środkowoatlantyckie. „Byliśmy tymi wynikami całkiem zaskoczeni” – przyznaje dr Leroy. Zespół badaczy postanowił przeprowadzić dodatkowe analizy, wykorzystując modelowanie statystyczne w poszukiwaniu powiązań. Spośród 20 wskaźników badano m.in. stosowanie nawozów, pestycydów i powierzchnię gruntów uprawnych. „Odkryliśmy, że każdy wskaźnik intensywności rolnictwa był zawsze najlepszym predyktorem przyspieszenia spadku” – wskazuje ekspert. 

Zarówno autorzy badania, jak i inni naukowcy, podkreślają jednak, że potrzebne są dalsze prace, by określić rzeczywiste przyczyny strat. „Musimy być tu bardzo ostrożni” – mówi Marta Jarzyna, jedna z autorek i profesor na Uniwersytecie Stanowym Ohio, specjalizująca się w makroekologii. „Trudno jest naprawdę ustalić mechanizm zmian w tak dużym, kontynentalnym badaniu korelacyjnym, jak nasze” – zaznacza.

Czytaj więcej

Niespotykane zachowanie ptaków w Polsce. Skąd się bierze?

Zagadka znikających ptaków w USA

Naukowcy podkreślają, że ich badanie to kolejny jasny dowód na to, że ptaki – jedna z najlepiej badanych grup zwierząt na Ziemi, będąca również wskaźnikiem stanu innych gatunków – mają się coraz gorzej. „Bez względu na konkretne czynniki przyspieszające straty, ich tempo jest zrozumiałe w kontekście społeczeństwa skupionego na wzroście gospodarczym, który często odbywa się kosztem świata przyrody” – mówi w rozmowie z dziennikiem „The New York Times” Peter P. Marra, ornitolog i dziekan na Uniwersytecie Georgetown, specjalizujący się w populacjach ptaków. „Amerykański sen zamienia się w amerykański koszmar, gdy zaczynamy patrzeć na to, co robimy z bioróżnorodnością i systemami, od których jako ludzie jesteśmy zależni” – dodaje. 

Ptaki należą do najlepiej monitorowanych grup zwierząt na świecie i stanowią ważny wskaźnik kondycji ekosystemów – wyniki badania wpisują się więc w szerszy obraz pogarszającego się stanu bioróżnorodności.

Reklama
Reklama

Już w 2019 r. naukowcy wykazali, że liczba ptaków w USA i Kanadzie spadła od 1970 r. o 2,9 miliarda, czyli o 29 proc. W 2023 r. badanie nad ptakami europejskimi wykazało zaś, że głównym czynnikiem większości spadków populacji – zwłaszcza u ptaków żywiących się bezkręgowcami, takimi jak owady – jest intensyfikacja rolnictwa, zwłaszcza stosowanie pestycydów i nawozów. 

Czytaj więcej

Ptaki coraz częściej cierpią na bezsenność. To wina wielkich metropolii

Wielu naukowców podkreśla, że problemy w świecie owadów – których spadki populacji są dużo trudniejsze do zmierzenia – przekładają się na problemy ptaków. Dlaczego? Większość lądowych gatunków ptaków w Ameryce Północnej w pewnym momencie swojego cyklu życia zależy właśnie od owadów, często już w swojej młodości. Ptaki borykają się jednak także z wieloma innymi zagrożeniami – nierzadko zjadane są przez wychodzące z domów koty czy uderzają w szklane okna podczas migracji. Coraz częściej tracą też swoje siedliska. 

Pozytywnym aspektem badań jest to, że liczba ptaków żyjących w lasach pozostaje stabilna, a w niektórych miejscach nawet rośnie. Naukowcy tłumaczą to tym, że kiedy porzucona ziemia rolna w niektórych regionach z powrotem zarasta lasem, powstają nowe siedliska dla ptaków.

„Chociaż to badanie nie daje definitywnej odpowiedzi, dlaczego to się dzieje (ptaki znikają red.), to przynajmniej wskazuje, całkiem przekonująco, że nie chodzi tylko o jeden czynnik” – zaznacza Morgan Tingley, ornitolog i ekolog z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles. 

Zwierzęta
Niedźwiedzie polarne coraz grubsze. Zaskakujący wynik badań o zmianach klimatu
Materiał Promocyjny
Jedna rata i większa kontrola nad budżetem domowym?
Materiał Promocyjny
Bank Pekao przyjął Plan Dekarbonizacji
Zwierzęta
Ryby słodkowodne padają ofiarą zmian klimatu. To koniec wędkarstwa, jakie znamy
Zwierzęta
Niedźwiedzie maleją i łagodnieją. Zaskakujący efekt działalności człowieka
Zwierzęta
Zmiany klimatu zaczynają mieć wpływ na DNA. Ratunek przed globalnym ociepleniem
Promowane treści
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama