Autorzy tegorocznego raportu IQAir przeanalizowali wyniki ze stacji monitorujących w 9446 miastach w 143 krajach, regionach i terytoriach. Odnotowano sporo zmian w stosunku do roku poprzedniego – w 54 krajach zanotowano wzrost średniego rocznego stężenia pyłów PM2,5, 75 krajów poprawiło swój wynik, 2 utrzymały dotychczasowy status, a 12 pojawiło się w zestawieniu po raz pierwszy.
IQAir: Badanie jakości powietrza w Polsce
Wnioski płynące z danych nie są optymistyczne – jedynie 14 proc. miast na świecie spełnia wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) dotyczące dopuszczalnego rocznego poziomu stężenia pyłu zawieszonego PM2,5, który wynosi 5 µg/m3. To o 3 proc. mniej miast niż w roku ubiegłym.
Polinezja Francuska, Portoryko, Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonych, Barbados, Nowa Kaledonia, Islandia, Bermudy, Reunion, Andora, Australia, Grenada, Panama i Estonia to kraje i regiony, w których powietrze spełniło wymagane normy. Aż 130 ze 143 krajów i terytoriów przekroczyło zalecenia WHO.
Czytaj więcej
Niesione przez wiatr masy saharyjskiego pyłu sprawiły, że na Krecie niebo przybrało apokaliptyczny, czerwono-pomarańczowy odcień. Eksperci ostrzega...
Najbardziej zanieczyszczone miasta są w Pakistanie (67,3 µg/m3), Bangladeszu (66,1 µg/m3), Tadżykistanie (57,3 µg/m3), Czadzie (53,6 µg/m3) i Demokratycznej Republice Konga (50,2 µg/m3). Najczystszym z kolei miastem okazało się Nieuwoudtville w Republice Południowej Afryki, gdzie średnioroczne stężenie PM2,5 wyniosło zaledwie 1,0 µg/m3. Największe zanieczyszczenie odnotowano w indyjskim Loni – tu średnioroczne stężenie PM2,5 wyniosło 112,5 µg/m3, niemal 23 proc. więcej niż w roku poprzednim.
Wśród krajów Europy 23 odnotowały wyższe stężenia PM2,5, a 18 poprawiło swoje ubiegłoroczne wyniki. Jedynie trzy kraje odnotowały stężenie PM2,5 niższe niż wytyczne WHO: to Islandia, Estonia i Andora. Najgorszy wynik w Europie ma Bośnia i Hercegowina, tam średnioroczne stężenie pyłu zawieszonego wyniosło 23,4 µg/m3. Spory wzrost stężenia PM2,5 odnotowały Szwajcaria i Grecja (ponad 30 proc.), co stanowi częściowo efekt dymu z pożarów lasów w Ameryce Północnej i pyłu znad Sahary z Afryki. Największy spadek (o niemal 24 proc.) odnotowała z kolei Malta.
Smog w Polsce. Nowe badanie IQAir
Średnioroczne stężenie PM2,5 w Polsce wyniosło 15,4 μg/m3, co stanowi ponad trzykrotne przekroczenie wytycznych WHO i pokazuje niepokojącą tendencję rosnącą. W 2024 r. wyniosło ono 14,8 μg/m3, a w 2023 14,1 μg/m3.
Nie wszystkie badane miasta w Polsce odnotowały jednak wzrost zanieczyszczeń – o ile np. Warszawa uzyskała gorszy wynik niż rok wcześniej, rejestrując wzrost stężenia PM2,5 z 13,4 na 14,5 μg/m3, o tyle w Krakowie można mówić o niewielkim spadku z 17,7 na 17,4 μg/m3.
Pośród 143 przebadanych krajów Polska zajęła 66. miejsce. Ranking IQAIR uplasował nasz kraj na 7. od końca miejscu w Europie i drugim od końca w Unii Europejskiej, z wynikiem zbliżonym do Rumunii. Eksperci ostrzegają, że po kilkunastu latach pracy nad poprawą jakości powietrza w kraju, osiągnęliśmy stagnację i konieczne jest wdrożenie dalszych rozwiązań redukujących zanieczyszczenia powietrza.
