Marnowanie żywności to poważny problem środowiskowy i klimatyczny – według Programu Środowiskowego ONZ (UNEP), rozkładające się odpady spożywcze generują nawet 10 proc. światowych emisji gazów cieplarnianych. To pięciokrotnie więcej niż cały sektor lotniczy.
Gnijące na wysypiskach jedzenie stanowi jedno z głównych źródeł emisji metanu, szczególnie groźnego dla klimatu, ze względu na fakt, że w perspektywie 20 lat potrafi zatrzymać w atmosferze aż 86 razy więcej ciepła niż dwutlenek węgla.
Według ustaleń UNEP, na całym świecie każdego dnia marnuje się ponad miliard posiłków, z czego 60 proc. tych strat generują gospodarstwa domowe. To oznacza marnowanie nie tylko jedzenia, ale również zasobów wykorzystanych do jego produkcji. Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) szacuje, że do stworzenia żywności, która trafi do śmietnika, potrzeba aż 1,4 mld hektarów ziemi, czyli niemal jednej trzeciej światowych gruntów rolnych.
Marnowanie żywności w Europie. Dane Eurostatu
Problem marnowania żywności jest zauważalny również w Europie. Według najnowszych danych Eurostatu, w 2024 r. w Unii Europejskiej na jedną osobę przypadało ok. 129 kg odpadów żywnościowych. Łącznie cała UE wyprodukowała aż 57,9 mln ton odpadów żywnościowych, co stanowi wzrost o 0,7 proc. w porównaniu z rokiem ubiegłym. Ponad połowę całkowitej ilości odpadów żywnościowych stanowiły odpady wyrzucane przez gospodarstwa domowe (69 kg na mieszkańca), kolejne 12 proc. (15 kg na mieszkańca) wyrzucały punkty gastronomiczne. 35 proc. żywności zmarnowało się na wcześniejszych etapach łańcucha dostaw: w procesie produkcji (oraz w produkcji pierwotnej i handlu detalicznym, a także w pozostałych formach dystrybucji).
Czytaj więcej
Według Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa oraz Światowej Organizacji Meteorologicznej tegoroczna fala letnich upałów w Eu...
Łącznie daje to 57,9 mln ton odpadów w całej Unii Europejskiej. Koszt rynkowy marnowania jedzenia w UE wynosi ok. 132 mld euro, a ok. 40 mln osób w UE nie może sobie pozwolić na pełnowartościowy posiłek co drugi dzień. Jak donosi Eurostat, mieszkańcy UE przeznaczają na zakup żywności mniej więcej 13 proc. swoich dochodów.
Marnowanie żywności w Polsce. 130 kilogramów na osobę
Polska uplasowała się mniej więcej w połowie zestawienia – ilość zmarnowanego jedzenia w 2024 r. wyniosła 130 kg na mieszkańca, czyli nieco więcej niż unijna średnia. Poza szkodą dla środowiska wiąże się to również ze stratami ekonomicznymi. Opublikowane niedawno badanie Opinia24 dla Too Good To Go: Polacy wraz z jedzeniem wyrzucają każdego roku ok. 1741 zł na osobę. Jak ustalono, aż 92 proc. Polaków wyrzuca jedzenie do kosza co najmniej raz w tygodniu, a trzy czwarte robi to codziennie.
Globalnie koszt marnowania żywności jest jeszcze bardziej przerażający. Według prognozy Avery Dennison, opracowanej we współpracy z Centre for Economics and Business Research (Cebr), w 2026 r. ma on osiągnąć 540 mld dol.
