Powstało pierwsze na świecie „archiwum lodu”. Pamiątka po znikających lodowcach

Naukowcy na Antarktydzie realizują inicjatywę, której celem jest ochrona wiedzy o klimacie Ziemi. Celem projektu jest zabezpieczenie i zachowanie próbek lodu z topniejących lodowców. 

Czytaj więcej

Nauka

Największa góra lodowa nie dotrwa do lata? A23a topnieje

Jedna z największych i najstarszych gór lodowych, jakie kiedykolwiek obserwowali naukowcy, przybr...

Antarktyda. Pierwsze na świecie „archiwum lodu”

Pierwsze dwa zabezpieczone przez naukowców rdzenie lodowe pochodzą z Alp. Zostały one zdeponowane w specjalnie wydrążonej grocie śnieżnej na Antarktydzie. Wkrótce stanie się ona swoistym archiwum, w którym przechowywane będą próbki lodu z różnych części świata. Obiekt znajduje się na stacji badawczej Concordia, położonej na wysokości 3200 metrów nad poziomem morza, w centralnej części kontynentu. Panują tam naturalnie bardzo niskie temperatury – około minus 52 stopni Celsjusza – co pozwala przechowywać lód bez użycia urządzeń chłodniczych.

Thomas Stocker – szwajcarski naukowiec i przewodniczący Ice Memory Foundation, organizacji, której celem jest ratowanie rdzeni lodowych z topniejących lodowców – zauważa, że inicjatywa jest niezwykle istotna. Jak zaznacza, zabezpieczenie materiałów, które mogłyby bezpowrotnie zostać utracone, jest „działaniem podejmowanym w imieniu całej ludzkości”. 

Projekt powstawał przez niemal dekadę, a jego realizacja wymagała bardzo skomplikowanej logistyki. Samo archiwum ma formę groty o długości 35 metrów oraz wysokości i szerokości po pięć metrów. Została ona wykuta około 10 metrów pod powierzchnią, w zbitym śniegu, gdzie przez cały czas utrzymują się bardzo niskie temperatury.

Podczas ceremonii inauguracyjnej projektu na stacji Concordia – oddalonej o około 1000 kilometrów od wybrzeża Antarktydy – naukowcy symbolicznie przecięli niebieską wstęgę. W trakcie uroczystości w grocie umieszczono skrzynie z próbkami lodu pochodzącymi z masywów Mont Blanc – najwyższego szczytu Alp – i Grand Combin, trójwierzchołkowego masywu górskiego w Alpach Pennińskich. 

Naukowcy tłumaczą, że w kolejnych latach archiwum będzie uzupełniane o lód z innych regionów górskich świata – m.in. Andów, Himalajów czy gór w Tadżykistanie, gdzie we wrześniu wydobyto rdzeń lodowy o długości 105 metrów. 

Czytaj więcej

Oceany i lodowce

Lód Grenlandii zniknie szybciej niż sądzono? To badanie niepokoi ekspertów

Jak na przestrzeni czasu zmieniała się pokrywa lodowa Grenlandii? Zespół naukowców z projektu Gre...

Jakie informacje kryje lód z lodowców?

Eksperci podkreślają, że rdzenie lodowe są niezwykle ważnym źródłem informacji o klimacie sprzed tysięcy lat – zawarte w nich warstwy lodu pozwalają bowiem dowiedzieć się, jakie przed laty panowały temperatury, jak często występowały opady czy jakie zdarzenia naturalne miały miejsce. Dzięki zabezpieczeniu próbek naukowcy w przyszłości będą mogli badać historię klimatu Ziemi nawet wtedy, gdy wiele lodowców całkowicie stopnieją.

Rdzenie lodowe powstają w wyniku powolnego gromadzenia się i zagęszczania śniegu w lodowcach przez setki – a czasem tysiące – lat. Zawierają one pył, pęcherzyki powietrza oraz inne wskaźniki klimatyczne, które pozwalają naukowcom odtworzyć warunki pogodowe z bardzo odległej przeszłości. „Przezroczyste warstwy lodu wskazują na cieplejsze okresy, kiedy lód topniał, a następnie ponownie zamarzał. Warstwy o mniejszej gęstości świadczą zaś o nagromadzeniu śniegu, co pomaga określić ilość opadów. Pęknięcia w lodzie mogą z kolei oznaczać opady śniegu na częściowo stopioną powierzchnię lodowca, która później ponownie zamarzła” – tłumaczą eksperci.