Reklama

„Czarne deszcze” w Iranie po nalotach. WHO ostrzega przed zagrożeniem

Po izraelsko-amerykańskich atakach na cele w Iranie doszło do masowego uwolnienia toksycznych związków do atmosfery – ostrzega Światowa Organizacja Zdrowia (WHO). To kolejny ze skutków toczącego się na Bliskim Wschodzie konfliktu. Jednym z efektów ataków Izraela i USA są „czarne deszcze”, które odnotowano w Iranie.
Płonący skład produktów naftowych po ataku powietrznym na Iran.

Płonący skład produktów naftowych po ataku powietrznym na Iran.

Foto: MAJID - MIDDLE EAST IMAGES - MIDDLE EAST IMAGES VIA AFP

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Omówiony zostanie charakter niedawno zaobserwowanego zjawiska środowiskowego.
  • Przedstawione zostaną czynniki prowadzące do jego powstania.
  • Zanalizowane zostaną potencjalne skutki dla zdrowia publicznego oraz środowiska naturalnego.
  • Ukazany zostanie jego związek z szerszymi środowiskowymi konsekwencjami konfliktów zbrojnych.
  • Podkreślona zostanie rola organizacji międzynarodowych w ocenie występującego zagrożenia.
  • Wskazane zostaną zależności wpływające na rozwój sytuacji oraz długoterminowe prognozy.

Eksperci od lat alarmują, że działania wojenne powodują nie tylko zniszczenia infrastruktury i zagrożenie dla ludności cywilnej, ale mają także bardzo duży – i nierzadko bardzo negatywny – wpływ na środowisko. Pokazują to między innymi wojna w Strefie Gazy oraz na Ukrainie. Emisje dwutlenku węgla (CO2) wygenerowane w ciągu pierwszych 120 dni konfliktu między Izraelem a Hamasem były większe niż roczny ślad węglowy 26 najbardziej wrażliwych na zmiany klimatu krajów świataEmisje dwutlenku węgla wygenerowane w ciągu pierwszych dwóch lat wojny między Rosją a Ukrainą były zaś większe niż roczny ślad węglowy 175 krajów

Teraz badacze pod lupę postanowili wziąć trwającą wojnę w Iranie – w kraju ogarniętym konfliktem, po amerykańsko-izraelskich atakach, spadł bowiem ostatnio „czarny deszcz”. Czym jest?

Czytaj więcej

Ślad węglowy wojny w Strefie Gazy. Emisje CO2 wymknęły się spod kontroli

„Czarny deszcz” w Iranie. Na czym polega to zjawisko?

Od 28 lutego USA i Izrael atakują cele w Iranie, a Teheran odpowiada uderzeniami odwetowymi na Izrael, amerykańskie bazy wojskowe w regionie oraz państwa regionu – m.in. Arabię Saudyjską, ZEA, Oman, Katar, Kuwejt czy Jordanię. Eksperci przewidują, że konflikt ten może potrwać znacznie dłużej niż przewidywano, co budzi obawy o jego skutki. 

Reklama
Reklama

Wojna – poza zniszczeniami infrastruktury i zagrożeniem dla ludności cywilnej – ma także bardzo poważne skutki środowiskowe. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) ostrzegła między innymi przed tzw. „czarnym deszczem” w Iranie. Zjawisko to wystąpiło po atakach na instalacje naftowe, które doprowadziły do pożarów rafinerii i uwolnienia do atmosfery toksycznych związków chemicznych. Według ekspertów opady – zawierające cząstki ropy i dymu – mogą mieć bardzo duży wpływ zarówno na zdrowie ludzi, jak i na stan środowiska naturalnego.

Rzecznik WHO Christian Lindmeier podczas konferencji prasowej w Genewie poinformował, że do organizacji napłynęły liczne doniesienia o opadach deszczu zawierających substancje ropopochodne. „Czarny deszcz i towarzyszący mu kwaśny deszcz stanowią realne zagrożenie dla ludności, przede wszystkim dla układu oddechowego” – powiedział Lindmeier, zaznaczając, że WHO popiera zalecenia władz Iranu, które w związku z sytuacją doradziły mieszkańcom pozostanie w domach.

Jakie konsekwencje dla zdrowia ma „czarny deszcz”?

Czarny deszcz pojawił się po uderzeniach w irańską infrastrukturę energetyczną. Kiedy jedna z rafinerii została trafiona podczas ataków prowadzonych przez Stany Zjednoczone i Izrael, w poniedziałek nad Teheranem unosiły się gęste czarne chmury dymu.

Jak podkreśla WHO, uderzenia doprowadziły do pożarów w instalacjach naftowych oraz magazynach paliw, a w konsekwencji – do atmosfery uwolniły się duże ilości toksycznych substancji chemicznych. „Doszło do masowego uwolnienia do powietrza toksycznych węglowodorów, tlenków siarki oraz związków azotu” – wyjaśnił Lindmeier. 

Cele zaatakowane w Iranie i cele irańskich ataków odwetowych (dane z 3 i 4 marca)

Cele zaatakowane w Iranie i cele irańskich ataków odwetowych (dane z 3 i 4 marca)

Foto: PAP

Zdaniem ekspertów obecność tych substancji w powietrzu stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego – jak wskazują naukowcy, wdychanie lub bezpośredni kontakt z cząstkami dymu i opadami może wywoływać rozmaite dolegliwości zdrowotne. Wśród najczęściej wymienianych są m.in. bóle głowy, podrażnienia skóry oraz oczu, a także trudności w oddychaniu. Specjaliści zwracają jednak również uwagę na możliwe skutki długoterminowe – według nich długotrwała ekspozycja na niektóre ze związków chemicznych może zwiększać ryzyko wystąpienia nowotworów.

Reklama
Reklama

Zdaniem naukowców czarny deszcz powstał w wyniku specyficznych warunków pogodowych. Jak tłumaczą badacze, opady połączyły się z cząstkami zanieczyszczeń obecnych w powietrzu po pożarach instalacji naftowych. „Ten deszcz był dla ludzi sygnałem ostrzegawczym” – mówi Akshay Deoras, naukowiec z Uniwersytetu w Reading, dodając, że opady były dla wielu mieszkańców sygnałem skali zanieczyszczenia. Ekspert dodaje też, że większym zagrożeniem może być długotrwała ekspozycja na toksyczne powietrze.

Badacze podkreślają, że ryzyko negatywnych skutków zdrowotnych można zredukować poprzez ograniczenie kontaktu z zanieczyszczonym powietrzem – mieszkańcy powinni więc pozostać po prostu w domach, a jeśli muszą już wyjść na zewnątrz – zakładać maski oraz osłaniać skórę.

Czytaj więcej

Wojna w Strefie Gazy to katastrofa klimatyczna. Jaki jest ślad węglowy?

Prognozy: Sytuacja może się poprawić, ale jest jeden warunek

Dostępne dane dotyczące jakości powietrza w regionie są ograniczone – dlatego wyjątkowo istotne jest to, by zachować ostrożność. Zdaniem naukowców prognozy meteorologiczne wskazują jednak, że w kolejnych dniach w Iranie mogą utrzymywać się suche warunki pogodowe, co – w dłuższej perspektywie – może sprzyjać stopniowej poprawie jakości powietrza.

„Ryzyko ekspozycji będzie malało, o ile nie dojdzie do kolejnych ataków. Jeśli pojawią się nowe uderzenia, sytuacja może stać się problematyczna” – zaznaczają eksperci, dodając, że kluczowe znaczenie ma to, jak będzie rozwijać się konflikt.

Planeta
Groźny gatunek krąży wokół Wenecji. Włosi szukają metody na inwazję żebropławów
Materiał Promocyjny
PR&Media Days 2026
Materiał Promocyjny
OTOMOTO rewolucjonizuje dodawanie ogłoszeń
Planeta
Zmiany klimatu uderzają w produkcję kawy. Raport pokazuje skalę problemu
Planeta
Morze Aralskie wraca do życia. Kazachscy eksperci mówią o przełomie
Planeta
Izrael kolejną ofiarą zmian klimatu. Eksperci ostrzegają przed burzami pyłowymi
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama