Konsekwencje zmian klimatu nie ominęły słynnego lodowca w Słowenii, znajdującego się na północno-wschodnim zboczu góry Triglav – najwyższym szczycie kraju, który znajduje się na słoweńskiej fladze (2864 m.n.p.m.). Jak donoszą naukowcy, wraz z końcem lata znajdujący się tam lodowiec całkowicie stopniał. Największą część swojej powierzchni, 93 procent, lodowiec na Triglavie utracił w latach 1983–2003, kurcząc się do mniej niż jednego hektara. Dla porównania jeszcze 80 lat temu zajmował ponad 80 hektarów. Obecnie na terenie Słowenii znajduje się tylko jeden lodowiec, Skuta, położony w Alpach Kamnicko-Sawińskich na północy kraju.
Słowenia straciła swój symbol narodowy
Tegoroczne upalne lato w Europie przyniosło wiele rekordów temperatur i ekstremalnych wydarzeń pogodowych, takich jak fale upałów czy susze. Doświadczyła ich również Słowenia, która wedle danych krajowej Agencji Ochrony Środowiska, ma za sobą najgorętsze i najbardziej słoneczne lato w historii pomiarów. Naukowcy oceniają, że średnia temperatura była o 2,8°C wyższa od średniej z okresu referencyjnego 1991–2020, co stanowi nowy rekord od czasu rozpoczęcia prowadzenia porównywalnych pomiarów w 1950 roku. Wcześniejsze rekordy, temperatury wyższe o 2,4°C od średniej z okresu referencyjnego, padły w latach 2003 i 2024. Tegoroczne lato było też wyjątkowo suche, w niektórych częściach Słowenii odnotowano alarmująco niskie sumy opadów, a znaczna część kraju borykała się z dotkliwą suszą.
Czytaj więcej
Zdecydowane zwycięstwo Demokratów w wyborach połówkowych rzuca cień nadziei na zwiększenie ambicji klimatycznych jednego z największych emitentów g...
Jak podkreśla Matija Zorn, dyrektor Instytutu Geograficznego im. Antona Melika w Słowenii, utrata lodowca oznacza również utratę cennego źródła danych naukowych oraz wskaźnika zmian klimatycznych. Zdaniem Mihy Pavšeka z tego samego instytutu, niepokój powinny wzbudzać również coraz bardziej znikające sąsiednie lodowce w Austrii, których zanik może doprowadzić do wyschnięcia dorzeczy Drawy i Mury. To z kolei miałoby fatalne długoterminowe skutki dla tamtejszych terenów.
Lodowce znikają w Europie
Według szwajcarskiego serwisu monitorującego lodowce GLAMOS oraz Szwajcarskiej Akademii Nauk obecne warunki nie dają alpejskim lodowcom szans na przetrwanie – zaledwie w ciągu ostatnich pięciu lat powierzchnia szwajcarskich lodowców zmniejszyła się o 20 proc., a w tym roku o 5,5 proc.
Naukowcy alarmują, że utrata 2,2 biliona litrów wody w okresie od lipca do września odpowiada czterokrotności rocznego zużycia tego surowca w kraju liczącym około 9,1 miliona mieszkańców. Ponad połowa energii elektrycznej Szwajcarii pochodzi z elektrowni wodnych. Jak zauważył Matthias Huss, szef GLAMOS, ocieplanie się klimatu, odpowiedzialne za topnienie lodowców, można „w 100 proc. przypisać antropogenicznym zmianom klimatu – gdyby nie emisje spowodowane działalnością człowieka czy wykorzystanie paliw kopalnych, obecnie nie mielibyśmy z nim do czynienia”.
Tymczasem w ciągu ostatnich pięciu lat, Europa odnotowała aż trzy najgorętsze lata w historii pomiarów. Zmiany klimatu zagrażają jednak nie tylko europejskim lodowcom, niepewna jest również przyszłość Himalajów – w wyniku destabilizacji zbocza, w sierpniu osunęła się tam ziemia, co doprowadziło do katastrofalnej powodzi w Nepalu. Jak pokazują dane satelitarne, ostatnie dekady przyniosły także poważne topnienie lodowców na Grenlandii i Antarktydzie.
