Według oficjalnych danych unijnego serwisu monitorowania zmian klimatu Copernicus Climate Change Service średnia temperatura powierzchni globalnych mórz i oceanów (poza regionami polarnymi) osiągnęła w lipcu 20,96 st. C. Pobiła tym samym dotychczasowy rekord dla tego miesiąca, który padł w 2023 r. i wynosił 20,89 st. C.

Rekordowo ciepłe morza i globalne temperatury

Jak podaje serwis The Guardian, z danych unijnej służby ds. zmian klimatycznych Copernicus wynika, że średnia temperatura powierzchni mórz poza regionami polarnymi osiągnęła w lipcu najwyższą wartość w historii pomiarów, pokonując dotychczasowy rekord z 2023 r. Wyjątkowo silne fale upałów dotknęły m.in. wybrzeża Atlantyku oraz zachodnią część Morza Śródziemnego.

W tym ostatnim średnia temperatura powierzchni w lipcu wyniosła aż 27,07 st. C, co również stanowiło najwyższy wynik w historii pomiarów dla tego akwenu. Poprzedni rekord z 2025 r. wynosił 26,68 st. C.

Jednocześnie globalna temperatura powietrza przy powierzchni ziemi w lipcu 2026 r. była zaledwie o 0,01 st. C niższa niż w rekordowym lipcu 2024 r., co sprawia, że miesiąc ten klasyfikuje się jako drugi pod względem ciepła w dziejach.

Czytaj więcej

„Jeśli mnie widzisz, płacz". Susza odsłania ostrzeżenia od poprzednich pokoleń

Upalne lato i kryzys energetyczny w Europie

Europa doświadcza bezprecedensowego skoku temperatur. Pierwsze dwa miesiące lata były o 2,79 st. C cieplejsze od normy. Tym samym pobiły rekord sprzed czterech lat. Państwa takie jak Austria czy Słowacja odnotowały największe upały w historii pomiarów. 

Utrzymujące się wyże uwięziły gorąco nad kontynentem, potęgując gwałtowną suszę. W warunkach wysychających gleb, które tracą zdolność naturalnego chłodzenia, kryzys dotknął kluczową infrastrukturę. 

W Polsce z powodu niedoboru wody dwie elektrownie (w Kozienicach i Połańcu) były zmuszone do ograniczenia pracy. Na Węgrzech natomiast po raz pierwszy w swojej 44-letniej historii wyłączona została jedyna elektrownia jądrowa w kraju (Paks). Wstępne szacunki wskazują, że ze względu na skalę zniszczenia pól czerwcowe upały kosztowały rolników uprawiających zboża aż 2 miliardy euro.

Eksperci ostrzegają, że krótkoterminowe straty to tylko wierzchołek góry lodowej. Badania pokazują, że długotrwałe megasusze (takie jak ta z lat 2015–2018, która kosztowała Europę 439 miliardów euro) wywołują kaskadowe skutki w przemyśle i budownictwie przez całe lata. Tradycyjne metody analityczne mają zaniżać poziom tych strat.

Czytaj więcej

Padł rekord temperatury oceanów. Czerwiec był najcieplejszy w historii pomiarów

Zagrożenie nowej generacji: megapożary

Wysokie temperatury, brak opadów i silny wiatr stworzyły idealne warunki dla rozprzestrzeniania się pożarów. Jak podaje The Guardian, od początku roku w Unii Europejskiej spłonęło już około pół miliona hektarów, a kłęby dymu pogarszają jakość powietrza. Ekstremalne upały pod koniec czerwca mogły przyczynić się do śmierci nawet 10 000 osób.

Jak wskazuje prof. Víctor Resco de Dios z Uniwersytetu w Lleidzie, zmiana klimatu sprzyja powstawaniu megapożarów. Choć problem można łagodzić poprzez mądre planowanie przestrzenne i zarządzanie roślinnością, naukowcy ostrzegają, że warunki, które dziś wydają się nam ekstremalne, przy braku zdecydowanych działań adaptacyjnych w przyszłości będą uchodzić za łagodne.