Poinformował o tym premier Szwecji Ulf Kristersson podczas wspólnej konferencji prasowej z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim, która odbyła się w czwartek w bazie lotniczej w Uppsali.
20 samolotów Gripen E/F dla Ukrainy
Jak podkreśla szwedzki rząd, najważniejszym priorytetem Ukrainy pozostaje obrona przeciwlotnicza. Aby wzmocnić zdolności ukraińskiej armii w tym zakresie, Szwecja i Ukraina rozpoczynają szeroko zakrojoną współpracę obronną, w ramach której Kijów nabędzie szwedzkie myśliwce Gripen.
W pierwszym etapie szwedzki rząd umożliwi zakup do 20 samolotów Gripen E/F. Ukraina planuje przeznaczyć na ten cel 2,5 mld euro z unijnego mechanizmu pożyczkowego Ukraine Support Loan. Jeśli Kijów zrealizuje planowany zakup, Szwecja zamierza dodatkowo przekazać 16 myśliwców Gripen C/D w ramach dwustronnej pomocy wojskowej.
Czytaj więcej
Szwedzki koncern zbrojeniowy Saab jest gotowy otworzyć w Ukrainie zakład montażu końcowego myśliwców Gripen. Jest jednak warunek.
Sztokholm zaprezentował również największy dotąd pakiet wsparcia militarnego dla Ukrainy. Oprócz przekazania samolotów Gripen C/D obejmuje on także uzbrojenie dalekiego zasięgu, amunicję, środki walki elektronicznej oraz wsparcie dla innowacji wojskowych.
W ubiegłym roku Kristersson i Zełenski podpisali list intencyjny, na mocy którego Szwecja mogłaby sprzedać Ukrainie do 150 myśliwców Saab Gripen E. Ponieważ dostawy nowych maszyn mogłyby nastąpić dopiero za kilka lat, równolegle trwają rozmowy dotyczące przekazania używanych Gripenów w wersji C/D.
Wspólpraca militarna Szwecji i Ukrainy
Szwecja należy do największych darczyńców wspierających Ukrainę. Do tej pory przekazała Kijowowi 128 mld koron szwedzkich (ok. 50 mld złotych) pomocy wojskowej i cywilnej. Na ten i przyszły rok Sztokholm zabezpieczył kolejne 80 mld koron wsparcia.
Eksperci branżowi wskazują, że przekazanie starszych Gripenów C/D mogłoby utorować drogę do znacznie większego kontraktu na najnowszą wersję myśliwca. Udział samolotów w działaniach bojowych na Ukrainie byłby również ważnym argumentem marketingowym dla przyszłych klientów eksportowych.
Czytaj więcej
Wierzę, że najbliższe sześć do dziewięciu miesięcy będzie zwrotnym punktem w wojnie - mówi dowódca ukraińskiego 3. Korpusu Armijnego gen. Andrij Bi...
Dla Szwecji porozumienie stanowi także szansę na dalsze wykorzystanie potencjału krajowego przemysłu obronnego, który od początku rosyjskiej inwazji na Ukrainę notuje wzrost zamówień.
Ukraińskie władze traktują zakup myśliwców jako jeden z priorytetów modernizacji sił powietrznych. Minister obrony Ukrainy zapowiedział w maju, że umowa dotycząca Gripenów E może zostać podpisana „w ciągu kilku miesięcy” po zatwierdzeniu przez Unię Europejską pakietu pożyczkowego dla Ukrainy o wartości 90 mld euro.