Materiał powstał we współpracy z Cyrkl

Cyfrowa platforma odpadowa Cyrkl łączy wytwórców odpadów przemysłowych z podmiotami, które mogą te odpady ponownie wykorzystać lub przetworzyć. Korzystając z platformy Cyrkl, przedsiębiorstwa oszczędzają nie tylko swoje zasoby finansowe, ale również przyczyniają się do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych. Startup z bazą w Czechach szybko podbija nowe rynki i ma ogromne ambicje.

Geopolityka pcha ceny surowców w górę

Międzynarodowe więzi gospodarcze w stabilnym otoczeniu zapewniają udaną współpracę i szereg korzyści dla większości podmiotów wymiany handlowej. Globalizacja niesie ze sobą jednak nie tylko pozytywne skutki, bowiem trzeba mieć na uwadze, że równocześnie wszelkie niepokoje w dowolnym zakątku globu wywołują efekt motyla, a poszczególne elementy składowe systemu ekonomicznego potrafią się wzajemnie destabilizować niczym kostki domina. Na procesy w skali makro nie mamy wpływu, jednak możemy starać się zaadaptować do aktualnej sytuacji i maksymalizować wykorzystanie zasobów, które pozostają w naszej dyspozycji.

W ciągu ostatnich dwóch lat uwidocznił się niedobór wielu materiałów niezbędnych dla utrzymania produkcji m.in. w branży motoryzacyjnej czy budowlanej. Zjawisko określane jako przerwanie łańcucha dostaw obnażyło prawdę o tym, jak bardzo gospodarka wrażliwa jest na zakłócenia na rynku surowców. Do rangi symbolu urosła kuriozalna awaria kontenerowca Ever Given z marca 2021 roku, kiedy to zarejestrowany w Panamie statek na siedem długich dni zablokował Kanał Sueski, odpowiedzialny za blisko 10 proc. światowego wolumenu handlowego.

Tygodniowa blokada kanału spowodowała straty oceniane na ponad 60 miliardów dolarów oraz kolejkę 200 jednostek pływających, które oczekiwały na przepłynięcie cieśniny. Stosunkowo krótkie zakłócenie w międzynarodowym transporcie spowodowało natychmiastowy wzrost cen wybranych produktów przemysłowych i spożywczych.

Incydent musi być rozpatrywany w ramach szerszego procesu, którego początek wyznacza wybuch pandemii koronawirusa i związane z nim globalne spowolnienie gospodarcze. Nadzieje na szybkie wyjście z kryzysu zostały pogrzebane z dniem wybuchu wojny na Ukrainie. Nasz wschodni sąsiad odpowiadał za około 30 proc. dostaw stali i znajdował się na trasie tzw. Nowego Jedwabnego Szlaku z Chin. W następstwie sankcji gospodarczych nałożonych na Rosję w wyniku jej agresji pojawiły się jeszcze większe obawy o dostępność i ceny surowców energetycznych.

W rezultacie koniunkcji tych zdarzeń obserwujemy wzrost cen stali nawet o 13 proc. w ciągu tygodnia i aż 153 proc. w stosunku do poprzedniego roku; wzrost cen saletry amonowej o 300 proc., materiałów budowlanych o 27 proc. - 72 proc., rekordowe podwyżki cen ropy i gazu - a to tylko wybrane przykłady skokowych podwyżek cen, niemniej jednak reprezentujących bardzo niepokojący trend w gospodarce.

Skutkiem gwałtownych wzrostów cen stali, prawdziwe oblężenie przeżywały polskie skupy złomu. Od wiosek przez małe i większe miejscowości przejeżdżały całe karawany ciągników rolniczych i samochodów z przyczepami po brzegi wypełnionymi metalowymi odpadami. Złom zalegający i zaśmiecający przez lata gospodarstwa domowe, nagle stał się opłacalnym interesem, gdyż ceny poszybowały z kilkudziesięciu groszy do nawet 1,5 zł za kilogram - motyw finansowy okazał się skuteczniejszy niż dbałość o porządek.

Wartość w odpadach

Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, aby zgrabnie połączyć te dwie motywacje, z tym, że na znacznie bardziej zaawansowanym poziomie. W tym właśnie celu powstała cyfrowa platforma odpadowa Cyrkl. Firma zaczynała jako startup z bazą w czeskiej Pradze, ale prowadzi ekspansję również na rynku Polski, Słowacji, Szwajcarii, Austrii, Niemiec, Włoch, Francji, Hiszpanii i Wielkiej Brytanii, lecz nie wyczerpuje to ambicji zespołu, który w sumie liczy już blisko 40 specjalistów.

Pomysł na kreatywne wykorzystanie odpadów do tej pory zyskał uznanie ponad 10 tysięcy klientów ze 126 krajów świata, co świadczy o dynamicznym rozwoju, ale również ogromnym zaufaniu ze strony współpracujących z Cyrkl firm. Korzystając z usług platformy Cyrkl, przedsiębiorstwa oszczędziły nie tylko swoje zasoby finansowe, ale również przyczyniły się do zmniejszenia emisji CO2 o blisko 500 tysięcy ton! To w przybliżeniu dwukrotność masy cementu zużytego do budowy zapory wodnej w Solinie lub masy węgla spalanego każdego tygodnia w Elektrowni Bełchatów, będącej największym tego typu obiektem w Europie.

- Cyrkl powstał po to, aby łączyć wytwórców odpadów przemysłowych z podmiotami, które mogą te odpady ponownie wykorzystać lub przetworzyć – wskazuje Piotr Woźniakowski, Country Manager w Cyrkl Polska.

- W gospodarce o obiegu zamkniętym niezwykle ważne jest łączenie ze sobą rozmaitych interesariuszy z różnych sektorów, ponieważ dzięki tym połączeniom surowce mogą być przekazywane i ponownie wykorzystywane w innych procesach produkcyjnych. To prowadzi do efektywniejszego wykorzystania surowców i ograniczania wysyłania odpadów na składowiska oraz do spalarni – dodaje Woźniakowski.

mat.pras.

Obieg zamknięty

Dla Cyrkl odpady nie są zbędnym balastem, ale perspektywicznym surowcem, który można z pożytkiem wykorzystać. W tym celu pomagamy zidentyfikować ich realną wartość również poprzez skierowane do firm działania konsultingowe w obszarze gospodarki odpadami. W Cyrkl recykling jest terminem podstawowym i wyjściowym – firma promuje gospodarkę o obiegu zamkniętym, wspierając standaryzację i transparentność cen odpadów, surowców wtórnych i produktów ubocznych.

Cyrkl działa w sposób podobny do dużych platform zakupowych, z tą różnicą, że pośredniczymy w nawiązywaniu kontaktów pomiędzy podmiotami posiadającymi odpady z firmami, które mogą je ponownie wykorzystać lub przetworzyć po to, aby surowce pozostawały w obiegu. Dzięki temu, zużyte materiały nie trafiają na składowisko ani do spalarni, lecz zostają powtórnie wykorzystane w obiegu gospodarczym, bez szkody dla środowiska.

Chociaż podczas ostatnich kilku lat obserwujemy stosunkowo stabilny poziom wolumenu odpadów przemysłowych, a w roku 2020 w Polsce zanotowano nawet jego delikatny spadek o niespełna 4 proc., to jednak wcale nie powód do fetowania sukcesu. W roku 2021 tylko 20 proc. z nich podlegało recyklingowi - zdecydowanie za mało, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że aż 90 proc. wszystkich odpadów w naszym kraju to właśnie odpady przemysłowe, a tylko 10 proc. klasyfikowanych jest jako odpady komunalne.

Nawiasem mówiąc, dramatycznie zmieniają się także ceny wywozu i utylizacji także tych ostatnich - w ciągu trzech ostatnich lat wzrosły w Polsce aż o ponad 134 proc.(!), stanowiąc coraz większe obciążenie dla jednostek samorządu terytorialnego, a tym samym dla mieszkańców kraju. Za jeden z powodów tak gwałtownego zwiększenia kosztów odbioru odpadów, specjaliści wskazują niską świadomość kwestii recyklingu oraz chaos prawny niesprzyjający długofalowym inwestycjom w niezbędną infrastrukturę.

Cel, jaki przyświeca platformie, to stworzenie największej europejskiej giełdy odpadów, surowców wtórnych i produktów ubocznych, co przełoży się na blisko dwukrotne zwiększenie poziomu recyklingu tworzyw sztucznych i innych surowców podlegających ponownemu użyciu. Nasze działania ogniskują się nie tylko na rynku i biznesie sensu stricte, ale również stopniowej ewolucji filozofii działania przedsiębiorstw, orientującej się na ograniczaniu wykorzystania surowców pierwotnych na rzecz wdrażania w życie modelu cyrkularnego oraz dążeniu do osiągania neutralności klimatycznej.

Według danych Banku Światowego, w ciągu najbliższych 30 lat aż 140 milionów ludzi zasili grono klimatycznych uchodźców, a rywalizacja o wodę, surowce i zasoby może przybrać coraz bardziej brutalne formy, dlatego instytucje ponadnarodowe nie mogą sobie pozwolić na lekceważenie tego zagrożenia. Międzynarodową awangardę polityki proekologicznej stanowi Komisja Europejska. Wśród siedmiu obszarów działań zmierzających do neutralności klimatycznej, Bruksela wymienia konkurencyjny przemysł i gospodarkę o obiegu zamkniętym, które są szczególnie istotne z punktu widzenia naszej działalności.

Propagowana przez Cyrkl gospodarka o obiegu zamkniętym (inaczej circular economy) polega na minimalizacji zużycia surowców i wielkości odpadów oraz emisji i utraty energii poprzez tworzenie zamkniętej pętli procesów, w których odpady z jednego procesu są wykorzystywane jako surowce w procesie drugim. Gospodarka o obiegu zamkniętym stanowi przeciwwagę w stosunku do gospodarki liniowej o jednowektorowym kierunku degradacji surowców - od wydobycia poprzez użycie do zanieczyszczenia. Różnicę przyrównać można do rewolucyjnego przejścia od średniowiecznej trójpolówki do płodozmianu oraz stopniowego zastępowania rolnictwa ekstensywnego przez rolnictwo intensywne. Motywacje zawsze były takie same, czyli spadek ilości dostępnych zasobów: kiedyś był to areał uprawny, dziś - surowce produkcyjne.

mat.pras.

Na ekologii można nieźle zarobić

Jak ta cyfrowa platforma działa w praktyce? Cyrkl proponuje trzy poziomy działalności. Po pierwsze posiada szereg narzędzi służących do redystrybucji odpadów i surowców - mowa tutaj przede wszystkim o giełdzie odpadów oraz kojarzeniu ze sobą dysponentów odpadów, produktów ubocznych i surowców wtórnych z oferentami usług przetwórstwa. Połączenie partnerów biznesowych, producentów odpadów i recyklerów odbywa się w sposób zautomatyzowany przy wykorzystaniu nowoczesnych technologii i analizy danych.

Po drugie: prowadzi działania edukacyjne najczęściej w formie webinarów. Eksperci Cyrkl legitymują się bogatym doświadczeniem i gruntowną znajomością przepisów prawa szczegółowego w dziedzinie gospodarki odpadami. Bierzemy pod uwagę stałe zmiany stanu prawnego w poszczególnych krajach, dlatego dysponujemy możliwością profesjonalnego doradztwa w zakresie nowych przepisów dotyczących odpadów, optymalnej utylizacji odpadów niebezpiecznych i wszelkiego rodzaju surowców wtórnych.

W końcu świadczy usługi konsultingowe. Eksperci platformy analizują wszystkie strumienie odpadów w przedsiębiorstwie. Na bazie wyników tzw. Cyrkularnych Skanów Odpadów, formułuje zalecenia dotyczące efektywniejszej gospodarki odpadami i określa możliwy poziom ponownego wykorzystania surowców, ograniczenia emisji CO2 oraz przewidywane oszczędności finansowe.

Jednym z najczęściej podnoszonych postulatów gremiów ekologicznych jest implementacja zasad zrównoważonego rozwoju, czyli idei społeczno ekonomicznej, zakładającej zaspokajanie potrzeb współczesnych społeczeństw bez ograniczania możliwości rozwojowej przyszłych pokoleń. Ambitna polityka neutralności klimatycznej skupia się jak w soczewce w planie reklamowanym jako Europejski Zielony Ład. Nie ulega wątpliwości, że działania obliczone na przekształcenie Unii Europejskiej w nowoczesną, konkurencyjną oraz zasobooszczędną gospodarkę wymagać będą wielu wyrzeczeń, ale stawką w tej grze jest przyszłość naszej planety.

Władze UE wyasygnowały aż 600 milionów Euro na realizację zadań w obszarze polityki klimatycznej, energetycznej, podatkowej i transportowej, tak aby do roku 2030 ograniczyć emisję gazów cieplarnianych netto aż o 55 proc. w stosunku do roku 1990. W perspektywie obejmującej rok 2050 Komisja Europejska założyła zmierzanie do uzyskania zerowego poziomu emisji CO2, oddzielenia wzrostu gospodarczego od zużywania zasobów oraz zrównania poziomu polityki proekologicznej we wszystkich regionach Wspólnoty.

Dążenie do osiągania coraz bardziej ambitnych założeń związanych z polityką zrównoważonego rozwoju, kojarzy się jednoznacznie z koniecznością zaakceptowania wzrostu kosztów oraz szeregu niedogodności dla społeczeństw zamieszkujących kraje nowoczesnej Europy. Cyfrowa platforma odpadowa Cyrkl stanowi odpowiedź na to wyzwanie, jednocześnie przekonując, że na ekologii można zarobić. Jeśli nie możemy zmienić całego otoczenia politycznego, gospodarczego i społecznego, to musimy odnaleźć się w tej rzeczywistości i to z korzyścią dla wszystkich, bo jak mawia przysłowie: “nie walczy się z podmuchami, lecz stawia wiatrak”…

mat.pras.

mat.pras.